MEV là gì? Phí vô hình khi swap token và cách phòng tránh

MEV (Maximal Extractable Value) là phần giá trị tối đa mà các tác nhân tham gia sản xuất khối (builder/validator hoặc các bot liên quan) có thể trích xuất bằng cách sắp xếp lại, chèn hoặc loại bỏ giao dịch trong cùng một khối. Mỗi lần bạn hoán đổi tài sản trên Uniswap hay PancakeSwap, lệnh của bạn sẽ hiển thị công khai ở hàng đợi chờ xác nhận. Các phần mềm tự động MEV nhanh chóng phát hiện thông tin này, phân tích và chen ngang để trục lợi từ chính giao dịch của bạn.

Thuật ngữ ban đầu được gọi là ‘Miner Extractable Value’ trong bối cảnh PoW. Về sau, khi MEV được nhìn nhận như một hiện tượng áp dụng cho validator và các tác nhân khác trong mạng PoS (cũng như vai trò builder/proposer), tên gọi dần chuyển sang ‘Maximal Extractable Value (MEV)’ để phản ánh phạm vi rộng hơn.

MEV gây thất thoát đáng kể cho người dùng DeFi, đặc biệt ở các chiến thuật gây hại trực tiếp như sandwich. Theo tổng hợp dữ liệu EigenPhi (Cointelegraph Research), riêng sandwich attacks trên Ethereum đã làm người dùng thất thoát gần 40 triệu USD trong năm 2025. Trong đó sandwich attacks chiếm tỷ lệ lớn nhất trong MEV. Để theo dõi các giao dịch đáng ngờ và những khoản tiền bị bòn rút này, người dùng thường phải kiểm tra chi tiết thông qua Transaction ID trên các trình duyệt chuỗi khối.

Bài viết dưới đây sẽ giải thích chi tiết cơ chế hoạt động của MEV cùng 4 loại tấn công phổ biến. Nội dung cũng đánh giá tác động đến người dùng và hướng dẫn cách bảo vệ bản thân khi tham gia DeFi. Nếu bạn từng hoán đổi tiền mã hóa và nhận ít hơn dự kiến mà không rõ nguyên nhân thì MEV rất có thể là thủ phạm.

Miễn trừ trách nhiệm: Bài viết mang tính giáo dục, không phải lời khuyên đầu tư. NIHONCASI không khuyến nghị mua, bán hoặc nắm giữ bất kỳ tài sản số nào.

Mempool và cơ chế hoạt động của MEV là gì?

Mempool, hay bộ nhớ đệm, hoạt động như một phòng chờ chứa các giao dịch đã gửi đi nhưng chưa được xác nhận đưa vào khối. Hãy hình dung mempool giống như hàng đợi tại siêu thị, nơi ai trả phí gas cao hơn sẽ được ưu tiên thanh toán trước. Điểm khác biệt cốt lõi là hàng đợi này hoàn toàn công khai. Bất kỳ ai cũng có thể theo dõi chi tiết giao dịch của bạn trước khi hệ thống xử lý hoàn tất.

Cơ chế MEV diễn ra theo 6 bước

Quá trình MEV không diễn ra ngẫu nhiên mà tuân theo một hệ thống kiểm soát chặt chẽ. Đầu tiên, khi bạn gửi lệnh hoán đổi, giao dịch sẽ vào bộ nhớ đệm và hiển thị công khai cho mọi người thấy. Các bot MEV sau đó liên tục quét mạng lưới, phân tích hàng ngàn giao dịch mỗi giây. Nếu phát hiện cơ hội sinh lời – ví dụ một lệnh mua lớn sắp đẩy giá lên – chúng sẽ lập tức gửi lệnh riêng với mức phí cao hơn để chen ngang và xử lý trước.

Toàn bộ cơ chế “quét – phân tích – chèn lệnh” này đều dựa trên hợp đồng thông minh (smart contract). Đây chính là công nghệ cho phép bot MEV hoạt động cực nhanh và chính xác, nhưng cũng là nguyên nhân chính gây ra hàng loạt vụ tấn công sandwich và frontrunning.

Tiếp theo, người tạo hoặc xác thực khối sẽ ưu tiên chọn những giao dịch blockchain mang lại lợi nhuận cao nhất cho họ. Trên mạng Ethereum, mỗi khối mất khoảng 12 giây để khởi tạo. Thời gian này đủ để bot MEV bòn rút từ vô số lệnh đang chờ. Thử nghiệm thực tế cho thấy giao dịch xuất hiện tại hàng đợi chỉ sau 0.5 đến 1 giây. Tốc độ này hoàn toàn cho phép bot tự động phản ứng và chèn ngang kịp thời. Đó là lý do tại sao những tay chơi trading lão luyện luôn phải cẩn trọng trước khi đặt lệnh lớn.

Các bên tham gia hệ sinh thái MEV

Hệ sinh thái MEV dựa trên sự phối hợp của 4 nhóm đối tượng với các vai trò chuyên biệt. Đầu tiên là nhóm người dùng thông thường. Họ cung cấp nguồn giao dịch nhưng cũng chính là nạn nhân. Kế đến, các phần mềm hoặc cá nhân tìm kiếm săn lùng cơ hội trục lợi. Người tạo khối đảm nhận việc gom các lệnh này thành một khối hoàn chỉnh. Cuối cùng, người xác thực phê duyệt khối và nhận phần chia lợi nhuận.

Thống kê từ Flashbots chỉ ra bên tìm kiếm thường phải trả hơn 90% lợi nhuận cho người xác thực dưới dạng phí mạng lưới, phần lãi thực tế chỉ còn vài %. Tình trạng này bắt nguồn từ tính phi tập trung của chuỗi khối. Hệ thống cho phép người xác thực tự do sắp xếp giao dịch thay vì xử lý theo thứ tự thời gian như thị trường chứng khoán truyền thống.

Sự thiếu vắng quy tắc kết hợp cùng tính công khai của bộ nhớ đệm đã vô tình tạo ra một sân chơi hoàn hảo cho các phần mềm trục lợi. Những người xác thực này thường phải tham gia khóa tài sản (hay còn gọi là staking) để có quyền tham gia vào quá trình này.

Các loại MEV attack phổ biến nhất

Để nhận diện rủi ro khi giao dịch, chúng ta cần hiểu rõ những chiến thuật thao túng lệnh. Cụ thể, thì tấn công MEV là chiến lược bòn rút tài sản bằng cách thay đổi vị trí giao dịch trong một khối. 4 loại hình cơ bản của MEV attack bao gồm chạy trước, tấn công kẹp, chạy sau và kinh doanh chênh lệch giá.

Mức độ thiệt hại của từng chiến lược rất khác nhau. Sandwich attack là nhóm MEV gây thiệt hại trực tiếp nhất cho người dùng swap trên DEX. Tỷ trọng của sandwich trong ‘bức tranh MEV’ thay đổi theo từng giai đoạn và từng chain. Kinh doanh chênh lệch giá áp đảo về số lượng nhưng ít ảnh hưởng trực tiếp đến người dùng. Trong khi đó, chiến thuật chạy trước thường nhắm vào các đợt đúc NFT hoặc đợt phát hành mã thông báo.

Quy mô bòn rút thực tế vô cùng lớn. Theo thông tin từ Phemex, phần mềm jaredfromsubway.eth thực hiện hàng trăm nghìn vụ sandwich attacks, thống trị ~70% trong 2025. Gần đây trên mạng Solana từ tháng 12/2024 đến tháng 1/2025, một phần mềm đơn lẻ đã thu lời 65,880 SOL tương đương 13.43 triệu USD hay 335.75 tỷ VNĐ từ 1.55 triệu lần kẹp lệnh.

Frontrunning – Chạy trước giao dịch

Chạy trước (frontrunning) là kỹ thuật đặt lệnh đi trước để hưởng lợi từ biến động giá do giao dịch của người khác tạo ra. Các phần mềm tự động sẽ rình rập lệnh mua lớn trong bộ nhớ đệm, sao chép với mức phí mạng lưới cao hơn để mua trước làm giá tăng, rồi xả bán ngay khi giao dịch gốc hoàn tất.

Cụ thể, khi phần mềm quét thấy lệnh mua 10 ETH trên Uniswap, nó tính toán giao dịch này sẽ làm giá ETH trong nhóm thanh khoản tăng 0.5%. Ngay lập tức, nó gửi lệnh mua ETH tương tự nhưng trả mức phí cao hơn để giành quyền xử lý trước. Hậu quả là giá ETH bị đẩy lên, ép giao dịch gốc phải khớp ở mức giá bất lợi. Ngay sau đó, phần mềm bán số ETH vừa mua để bỏ túi khoản chênh lệch.

Mục tiêu ưa thích của chiến thuật này là các lệnh hoán đổi lớn trên sàn phi tập trung, đợt đúc NFT giới hạn số lượng, sự kiện ra mắt mã thông báo hoặc lệnh thanh lý trên nền tảng cho vay như Aave hay Compound. Bạn có thể phát hiện dấu hiệu chạy trước trên Etherscan nếu thấy một giao dịch y hệt nằm ngay trên lệnh của mình, đến từ địa chỉ lạ với mức phí cao bất thường. Sự biến động này không chỉ xảy ra với ETH mà còn ảnh hưởng đến hầu hết các loại Altcoin có thanh khoản mỏng trên thị trường.

Sandwich Attack

Tấn công sandwich kết hợp chèn lệnh trước và sau, kẹp giao dịch của nạn nhân vào giữa hai lệnh của kẻ tấn công nhằm thu lợi. Đây là hình thức trục lợi MEV gây thiệt hại trực tiếp nhất cho người dùng trên các sàn phi tập trung. Cơ chế hoạt động gồm ba bước. Bước một, bot sẽ mua token trước lệnh của bạn để đẩy giá lên cao. Bước hai, giao dịch của bạn khớp ở mức giá cao hơn do độ trượt giá. Bước ba, bot lập tức bán số token vừa mua để hưởng chênh lệch.

Chiến thuật này hiệu quả vì người dùng thường đặt độ trượt giá khoảng 5% nhằm đảm bảo giao dịch thành công. Các bot sẽ khai thác triệt để khoảng trống này. Nếu bạn cho phép trượt giá 2%, chúng sẽ tính toán để bòn rút tối đa 2% giá trị đó. Chẳng hạn bạn muốn đổi 1,000 stablecoin USDC sang ETH với dung sai 2% khi ETH đang ở mốc 2,500 USDC. Bot dùng 50,000 USDC mua ETH trước, đẩy giá lên 2,545 USDC, tương đương tăng 1.8%.

Lệnh của bạn sau đó khớp ở giá 2,545 USDC khiến bạn nhận về ít ETH hơn 1.8%. Ngay sau đó, bot bán tháo ETH ra. Kết quả là bạn mất 18 USD mà không hề hay biết. Hiện tại, hình thức này chiếm 51.56% tổng khối lượng giao dịch MEV, gây thiệt hại 289.76 triệu USD. Trên Solana, 16 trong 20 token bị kẹp nhiều nhất là memecoin từ Pump.fun, nơi người chơi thường đặt mức trượt giá cao để tranh mua đồng tiền ảo hot.

DEX Arbitrage và Back-running

Giao dịch chênh lệch giá trên các sàn phi tập trung là chiến lược mua token giá thấp ở sàn A và lập tức bán giá cao ở sàn B trong cùng một chuỗi lệnh. Cùng với đó, chèn lệnh sau là kỹ thuật đặt lệnh ngay sau giao dịch của người khác nhằm tận dụng biến động giá vừa được tạo ra.

Về mức độ tác động, chênh lệch giá được xem là một hành vi trục lợi tốt vì giúp cân bằng giá giữa các nền tảng, qua đó làm tăng hiệu quả thị trường. Chẳng hạn khi giá ETH trên Uniswap và Sushiswap lệch nhau 0.3%, các bot sẽ mua bán để san bằng khoảng cách này, mang lại mức giá đồng nhất cho tất cả người dùng. Kỹ thuật chèn lệnh sau cũng ít gây hại hơn nhiều so với kẹp lệnh hay chèn lệnh trước do hoàn toàn không can thiệp vào giao dịch gốc.

Để thực hiện thành công, các bot tìm kiếm thường phải chia lại hơn 90% doanh thu cho những người xác thực mạng lưới dưới dạng phí giao dịch. Dù lợi nhuận thực tế thu về chỉ vỏn vẹn vài %, nhưng với hàng triệu lệnh được xử lý mỗi ngày, tổng thu nhập tích lũy vẫn cực kỳ khổng lồ.

Tóm lại, những hình thức tốt giúp thị trường vận hành trơn tru và hiệu quả. Ngược lại, các chiêu trò xấu lại trực tiếp bòn rút tài sản của người dùng mà không đóng góp bất kỳ giá trị nào cho hệ sinh thái. Sự phát triển của làn sóng Web3 chính là bệ phóng tạo ra cơ sở hạ tầng đa dạng cho các bot chênh lệch giá này hoạt động.

MEV ảnh hưởng thế nào đến người dùng DeFi thông thường?

MEV giống như một khoản thuế vô hình mà người dùng phải gánh chịu khi giao dịch trên chuỗi khối. Khác với phí gas được hiển thị rõ ràng trước lúc xác nhận, hành vi trục lợi MEV diễn ra hoàn toàn trong bóng tối. Bạn sẽ không bao giờ nhận được thông báo rằng một bot vừa nẫng mất 18 USD từ lệnh của mình. Thay vào đó, bạn chỉ thấy lượng tài sản nhận về ít hơn dự kiến và thường nhầm tưởng đó là trượt giá bình thường.

Tác động trực tiếp đến người dùng

Hệ lụy đối với cá nhân giao dịch là rất lớn. Khi hoán đổi tài sản, mức trượt giá thực tế thường cao hơn nhiều so với dung sai bạn đã thiết lập. Trong các đợt đúc token hoặc NFT đang nóng, bạn buộc phải trả giá cao chót vót. Thậm chí, nhiều lệnh thất bại nhưng vẫn tiêu tốn phí gas, nhất là khi không sử dụng các kênh giao dịch riêng tư.

Để tăng cường lớp bảo vệ đầu tiên, nhiều chuyên gia khuyên nên kết nối tài khoản thông qua các ví lạnh thay vì lưu trữ nóng trên trình duyệt. Với mảng cho vay, tài sản thế chấp có nguy cơ bị thanh lý ở mức giá bất lợi nếu các bot chèn lệnh trước thành công. Khảo sát từ tháng 12/2024 đến tháng 1/2025 cho thấy nhiều người mất từ vài USD đến hàng trăm USD chỉ trong một thao tác.

Điển hình là việc một cá nhân thiệt hại hơn 200,000 USD khi đổi đồng tiền ổn định do bị tấn công kẹp lệnh. Con số khổng lồ này đã được xác thực qua Etherscan cùng các công cụ phân tích chuyên sâu. Dấu hiệu nhận biết bạn đang bị bòn rút khá đơn giản là lượng tài sản thực nhận hao hụt nghiêm trọng so với báo giá ban đầu và vượt xa mức trượt giá bạn cho phép.

Ai bị ảnh hưởng nhiều nhất?

Những nạn nhân phổ biến nhất bao gồm người chơi memecoin thường đặt độ trượt giá từ 5% đến 20% để bảo đảm khớp lệnh, khiến họ trở thành mục tiêu lý tưởng. Người giao dịch khối lượng lớn cũng tạo ra cơ hội lợi nhuận đủ hấp dẫn để bot quan tâm. Bên cạnh đó, người đúc NFT trong các sự kiện cạnh tranh cao và những người mới bước chân vào tài chính phi tập trung chưa biết cách tự bảo vệ cũng thường xuyên chịu thiệt thòi.

Tác động đến hệ sinh thái rộng hơn

Theo nghiên cứu của Flashbots về ‘MEV và giới hạn của scaling’, spam bot trên nhiều OP-Stack rollups có thể tiêu thụ hơn 50% lượng gas trong một số giai đoạn, trong khi trả dưới 10% tổng phí. Riêng Base, giai đoạn 11/2024–02/2025 đã tăng thêm khoảng 11M gas/giây thông lượng, và phần lớn năng lực tăng thêm này bị spam bot hấp thụ.

Cách bảo vệ bản thân khỏi MEV attack

Cốt lõi của việc phòng chống là ẩn giao dịch khỏi vùng chờ công khai. Khi các bot không nhìn thấy lệnh của bạn trước lúc được xác nhận, chúng không thể chèn lệnh trước hay kẹp lệnh. Vùng chờ riêng tư và cổng kết nối riêng tư chính là công cụ chủ chốt để thực hiện điều này. Dù bạn đang sử dụng bất kỳ loại ví tiền mã hóa nào, việc biết cách cấu hình lại RPC là kỹ năng sống còn.

Các giải pháp bảo vệ

Bạn có thể sử dụng các cổng kết nối riêng tư như Flashbots Protect hoặc MEV Blocker. Hãy thiết lập mức trượt giá thấp ở mức hợp lý khoảng 0.5% đến 1% cho các đồng tiền ổn định và các token lớn. Việc dùng các nền tảng tổng hợp thanh khoản có tích hợp tính năng bảo vệ như CoW Swap hay 1inch Fusion cũng rất hiệu quả. Bạn nên tránh giao dịch lúc mạng lưới tắc nghẽn vì đây là thời điểm bot hoạt động mạnh nhất. Ngoài ra, thao tác chia nhỏ các lệnh lớn thành nhiều lệnh nhỏ cũng giúp giảm thiểu rủi ro bị nhắm mục tiêu.

So sánh hiệu quả các giải pháp

Flashbots Protect là một trong những private RPC phổ biến nhất. Theo trang Protect, hệ thống đã xử lý hơn 55 triệu giao dịch và tổng refunds tích lũy hơn 6,684 ETH (MEV + gas). Trong khi đó, MEV Blocker hoàn trả 90% lợi nhuận trục lợi cho người dùng thay vì để người xác thực mạng lưới hưởng trọn. Mạng lưới Infura cũng đã tích hợp sẵn tính năng bảo vệ cho những ai dùng MetaMask với cổng kết nối mặc định.

Hướng dẫn cài đặt Flashbots Protect trên MetaMask

Flashbots Protect là một dịch vụ RPC miễn phí giúp đưa giao dịch vào hàng đợi riêng tư nhằm bảo vệ người dùng khỏi các đợt tấn công chạy trước và chèn ép giá. Ra mắt vào tháng 10 năm 2021, dịch vụ này hiện xử lý hơn 35% tổng lượng giao dịch trên mạng chính Ethereum. Điểm cộng lớn nhất là các bot tự động sẽ không thể nhìn thấy giao dịch của bạn. Trái ngược với mạng công khai, bạn không phải trả phí gas nếu lệnh thất bại.

Hơn nữa, tính năng MEV-Share mặc định hoàn trả đến 90% lợi nhuận từ giá trị trích xuất tối đa cho người dùng. Theo tài liệu chính thức, Flashbots Protect RPC không track và không lưu/log thông tin người dùng như IP hay vị trí. Quá trình cài đặt trên ví MetaMask chỉ mất khoảng 2 phút. Đầu tiên, bạn mở ví, nhấn vào tên mạng hiện tại ở góc trên bên trái rồi bấm thêm mạng thủ công. Tại đây, điền Flashbots Protect vào tên mạng và đường dẫn rpc.flashbots.net/fast vào ô URL.

Tiếp tục nhập 1 cho mã chuỗi, ETH cho ký hiệu tiền tệ và etherscan.io cho trình duyệt khối rồi nhấn lưu. Hãy nhớ luôn chọn mạng lưới này trước mỗi lần hoán đổi token. Trong quá trình sử dụng, tuyệt đối không đổi mạng khi lệnh đang chờ xử lý vì ví có thể đẩy giao dịch ra mạng công khai. Bạn cũng không được để phí ưu tiên ở mức 0 vì lệnh sẽ bị hủy.

Nhiều người dùng cẩn thận còn kết hợp sử dụng bảo mật 2FA cho tài khoản ví của mình để phòng tránh các rủi ro hack truyền thống, bên cạnh việc tránh MEV. Tốc độ xử lý có thể chậm hơn bình thường từ 12 đến 24 giây. Mặc định, Protect sẽ thử đưa giao dịch lên chain trong 25 block.

Nếu muốn có cơ chế ‘private trước – public sau’, bạn có thể bật useMempool=true. Khi rơi vào trường hợp validator block kế tiếp không chạy MEV-Boost (~10% block) hoặc giao dịch chưa được include sau 25 block, Protect có thể đẩy các giao dịch pending ra public mempool (đánh đổi privacy và MEV refunds để tăng khả năng khớp).

Các giải pháp MEV Protection khác

MEV Blocker được CoW DAO/CoW Protocol đồng sáng tạo và phát triển; đến 01/2026, hạ tầng MEV Blocker được SMG (thuộc Consensys) mua lại để tiếp tục mở rộng cơ chế đấu giá backrunning và bảo vệ người dùng. Sự hợp tác giữa CoW Protocol cùng Agnostic Relay và Beaver Build này có một rủi ro nhỏ là khoảng 0.1% giao dịch vẫn có nguy cơ bị lộ nếu xảy ra hiện tượng tái cấu trúc chuỗi khối.

Giải pháp Merkle lại tập trung phục vụ khách hàng doanh nghiệp như các nhà cung cấp ví điện tử và mạng kết nối. Merkle cung cấp tính năng mempool riêng tư và bảo vệ khỏi MEV cho các mạng lưới Ethereum, Base, BSC và Solana. Các đối tác doanh nghiệp tích hợp hệ thống này có thể thu về từ 0.20 đến 0.30 USD trên mỗi giao dịch Ethereum.

Với người dùng ví MetaMask giữ nguyên cấu hình gốc, tính năng bảo vệ của Infura đã tự động điều hướng lệnh qua hàng đợi riêng tư mà không cần thao tác cài đặt phức tạp. Các công cụ tổng hợp sàn giao dịch phi tập trung cũng trang bị cơ chế phòng thủ vô cùng mạnh mẽ. CoW Swap gom nhóm giao dịch cùng mức giá để chấm dứt nạn chạy trước. 1inch Fusion cho phép các nhà tạo lập thị trường khớp lệnh ngoài chuỗi. Nền tảng Jupiter trên Solana thì bảo vệ trượt giá linh hoạt và tối ưu hóa phí ưu tiên.

Tóm lại Flashbots Protect có tỷ lệ thành công >90%, thời gian xử lý nhanh (median 1 block). MEV Blocker cũng miễn phí trên Ethereum kèm mức hoàn tiền 90%. Merkle nổi bật với dịch vụ đa chuỗi cho khối doanh nghiệp. CoW Swap tận dụng mô hình đấu giá nhóm cực kỳ an toàn cho nhu cầu hoán đổi token.

Các biện pháp bổ sung để giảm thiểu rủi ro MEV

Việc thiết lập độ trượt giá hợp lý rất quan trọng. Bạn nên đặt mức 0.5-1% cho tiền ổn định và tài sản lớn như ETH, Bitcoin hay USDC. Với memecoin, mức 3-5% là cần thiết nhưng rủi ro sẽ lớn hơn. Nguyên tắc chung là độ trượt giá càng cao thì nguy cơ bị tấn công chèn ép giá càng lớn do các bot luôn khai thác tối đa khoảng hở mà bạn cho phép.

Thay vì hoán đổi 50,000 USD cùng lúc, hãy chia thành 5 đến 10 lệnh nhỏ. Giao dịch dưới 1,000 USD thường không thu hút bot vì lợi nhuận thu về không đủ bù đắp chi phí mạng lưới. Bên cạnh đó, hãy tránh giao dịch lúc hệ thống tắc nghẽn. Bạn có thể kiểm tra công cụ theo dõi trên Etherscan và cân nhắc chờ đợi nếu phí vượt mức 50 gwei.

Sử dụng lệnh giới hạn trên các nền tảng như 1inch hoặc dYdX cũng là một cách hiệu quả để miễn nhiễm với nạn chèn ép giá nhờ mức giá đã được cố định. Ngoài ra, giao dịch trên các mạng lớp 2 như Arbitrum, Optimism hay Base sẽ giúp giảm thiểu thiệt hại tài chính đáng kể, dù bot tự động vẫn tiêu thụ hơn 50% lượng gas tại đây. Cuối cùng, hãy thường xuyên dùng các công cụ như Revoke.cash để thu hồi quyền truy cập hợp đồng thông minh không giới hạn nhằm bảo vệ an toàn tuyệt đối cho tài sản.

MEV trên các blockchain khác có gì khác biệt?

Giá trị trích xuất tối đa (MEV) không chỉ tồn tại trên Ethereum mà có mặt ở mọi chuỗi khối tích hợp hợp đồng thông minh. Mỗi mạng lưới lại sở hữu cơ chế đặc thù phụ thuộc vào mô hình đồng thuận, quy tắc sắp xếp lệnh và độ trễ hệ thống. Trên Solana, dù vắng bóng hàng đợi công khai, MEV vẫn hoạt động vô cùng mạnh mẽ.

Tính đến đầu năm 2025, theo thông tin từ MEXC, các trình xác thực dùng Jito kiểm soát ~40-90% mạng Solana tùy kỳ. Nạn tấn công chèn ép giá diễn ra rất phổ biến. Từ tháng 12 năm 2024 đến tháng 1 năm 2025, một bot tự động đã thu về 65,880 SOL, tương đương 13.43 triệu USD từ 1.55 triệu lệnh chèn ép. Các bot này chiếm đến 40% dung lượng khối, gây tắc nghẽn và đẩy phí ưu tiên lên cao.

Với các mạng lớp 2 như Arbitrum, Optimism và Base, bộ trình tự tập trung giúp giảm rủi ro nhờ loại bỏ hàng đợi công khai. Tuy nhiên, bot rác vẫn ngốn hơn 50% lượng gas dù chỉ trả chưa tới 10% tổng phí. Giai đoạn cuối năm 2024 đến đầu năm 2025, mạng Base tăng thêm công suất 11 triệu gas mỗi giây nhưng gần như bị bot rác chiếm trọn.

Sự phát triển của cầu nối xuyên chuỗi cũng giúp bot dễ dàng khai thác chênh lệch giá giữa các mạng. Vì thế, người dùng bắt buộc phải áp dụng giải pháp bảo vệ riêng biệt. Ethereum có Flashbots, Solana có gói Jito, trong khi BSC cung cấp kết nối riêng tư. Không có công cụ chung cho tất cả nên bạn cần tự tìm hiểu và cấu hình an toàn cho từng nền tảng.

Câu hỏi thường gặp về MEV

Tác giả